System kaucyjny działa w Polsce od 1 października 2025 r. Dla firm, które wprowadzają napoje na rynek albo prowadzą sklep, to nie jest zmiana marketingowa — to nowe obowiązki ewidencyjne, sprawozdawcze i finansowe.
Jakie opakowania i jaka kaucja
- Butelki z tworzywa sztucznego (PET) o pojemności do 3 litrów — kaucja 0,50 zł.
- Puszki metalowe o pojemności do 1 litra — kaucja 0,50 zł.
- Szklane butelki wielokrotnego użytku do 1,5 litra — kaucja 1,00 zł (od 1 stycznia 2026 r.).
Kaucję rozpoznaje się po oznakowaniu na opakowaniu. Opakowania bez tego znaku — na przykład po winie, oleju czy części produktów mlecznych — nie są objęte systemem, nawet jeśli są z PET lub ze szkła. Jeśli masz w asortymencie produkty z pogranicza, sprawdź to opakowanie po opakowaniu, a nie „od oka”.
Kogo system dotyczy
- Wprowadzających napoje w opakowaniach objętych systemem — producentów, importerów i firmy sprzedające pod własną marką.
- Sklepy i hurtownie o powierzchni sprzedaży powyżej 200 m² — pobierają kaucję i odbierają puste opakowania.
- Mniejsze sklepy — pobierają kaucję przy sprzedaży, a odbiór opakowań jest dla nich dobrowolny.
Obowiązki wprowadzającego napoje
- Umowa z podmiotem reprezentującym. To przez niego rozlicza się kaucję i osiąga wymagane poziomy zbierania opakowań.
- Oznakowanie opakowań. Etykieta musi informować, że opakowanie jest objęte kaucją, i podać jej wysokość.
- Ewidencja. Trzeba prowadzić zapisy pozwalające wskazać liczbę opakowań objętych systemem i wartość pobranej kaucji w każdym okresie rozliczeniowym.
- Sprawozdawczość. Dane o opakowaniach trafiają do sprawozdania składanego przez konto w BDO.
Przystąpienie do systemu nie jest formalnie przymusem, ale firma, która zostaje poza nim, nie ma jak osiągnąć wymaganych poziomów zbierania — i płaci pełną opłatę produktową. W praktyce to wybór między umową a wyższym kosztem.
Co zrobić teraz — lista kontrolna
- Przejrzyj asortyment i wypisz, które opakowania są objęte systemem, a które nie.
- Sprawdź, czy masz umowę z podmiotem reprezentującym i czy obejmuje ona wszystkie rodzaje Twoich opakowań.
- Zaktualizuj etykiety i opisy produktów — także w sklepie internetowym i w cennikach dla kontrahentów.
- Ustal, kto w firmie prowadzi ewidencję opakowań i kaucji oraz w jakim systemie.
- Jeśli prowadzisz sklep powyżej 200 m² — opisz procedurę zwrotu i przeszkol obsługę kasy.
- Pogodź dane o kaucji z księgowością — kaucja nie jest zwykłym elementem ceny i rozlicza się ją osobno.
Najczęstsze błędy
- Założenie, że system dotyczy tylko dużych producentów napojów. Dotyczy także importerów i firm sprzedających pod własną marką.
- Potraktowanie kaucji jak rabatu albo części ceny — i brak odrębnej ewidencji.
- Umowa z podmiotem reprezentującym podpisana tylko dla części opakowań, a reszta asortymentu zostaje poza systemem.
- Oznakowanie dodane na etykiecie, ale nieuwzględnione w sprawozdaniu za dany rok.
Nie wiesz, czy Twój asortyment jest objęty systemem kaucyjnym? Napisz na biuro@eco-consult.pl lub zadzwoń: +48 22 602 21 08. Sprawdzimy opakowania, umowę z podmiotem reprezentującym i sposób prowadzenia ewidencji.
Więcej o obowiązkach wprowadzających opakowania piszemy na stronach PPWR — opakowania i Sprawozdania środowiskowe.